Migrena oczna to jeden z rodzajów migreny, czyli zaburzenia neurologicznego objawiającego się silnym bólem głowy. To, co charakteryzuje jej oczną odmianę to występowanie zaburzeń wzrokowych w niedługim czasie przed napadem bólu. Chcesz dowiedzieć się więcej o tym, czym jest migrena oczna, jak się objawia i skąd się bierze? Sprawdź nasz artykuł!
Migrena oczna: czym jest migrena z aurą?
Migrena jest jedną z najczęstszych chorób neurologicznych i według statystyk WHO dotyka około 10% populacji. Może pojawić się w każdym wieku, jednak w większości przypadków pierwsze napady występują przed 40. rokiem życia. Choroba znacznie częściej dotyczy kobiet, które stanowią około trzy czwarte wszystkich pacjentów, podczas gdy u mężczyzn migrena występuje rzadziej.
Jedną z postaci tej choroby jest migrena z aurą, w której przed bólem głowy lub równocześnie z nim pojawiają się przejściowe objawy neurologiczne, takie jak błyski światła czy mroczki w polu widzenia. Choć objawy te mogą być bardzo niepokojące, nie prowadzą do trwałego uszkodzenia wzroku. Ustępują przed lub w trakcie trwania ataku bólowego i zazwyczaj nie trwają szczególnie długo, zazwyczaj od kilkunastu minut do godziny. Omamy wzrokowe w przypadku migreny ocznej są tzw. aurą migrenową. Oznacza to, że poprzedzają atak bólu i są swoistą przepowiednią tego, że nastąpi on w niedługim czasie.
Objawy migreny z aurą
Do aury w przypadku migreny ocznej zaliczamy następujące objawy:
– nieprawidłowe reakcje źrenic, zwężanie się ich,
– pojawiające się mroczki przed oczami,
– problemy z ostrością wzroku np. tylko w jednym oku,
– pojawianie się przed oczami czegoś na kształt pajęczyny + inne omamy wzrokowe.
Do tego dochodzą typowe migrenowe objawy poprzedzające napad bólu:
– nudności,
– wymioty,
– uczucie drętwienia kończyn,
– zawroty głowy,
– nagłe uczucie zmęczenia.
Czy objawy wzrokowe migreny ocznej mogą wystąpić bez bólu?
Co ciekawe, objawy wzrokowe mogą występować całkowicie bez bólu głowy, co w medycynie określa się mianem migreny acefalgicznej lub typowej aury bez bólu głowy. W takim przypadku pacjent doświadcza zjawisk wizualnych charakterystycznych dla aury, które trwają zazwyczaj od 20 do 60 minut, ale nie następuje po nich faza bólowa.
Przyczyny migreny ocznej
Teraz pora poznać przyczyny migreny ocznej. Ten rodzaj migreny to pierwotny ból głowy, zazwyczaj niezwiązany z inną chorobą neurologiczną lub ogólnoustrojową. Jej przyczyny nie są w pełni poznane, podobnie jak powód występowania zaburzeń widzenia, takich jak błyski czy mroczki.
– Jedna z teorii wskazujących na przyczyny migreny ocznej to nadwrażliwość niektórych komórek nerwowych w pniu mózgu, które wysyłają nieprawidłowe sygnały do nerwu trójdzielnego, wywołując stan zapalny, zaburzenia krążenia i pulsujący ból.
– Co ważne, również predyspozycje genetyczne odgrywają tu ważną rolę: migrena często występuje u członków rodziny. Sama skłonność zwykle nie wywołuje napadu, potrzebny jest dodatkowy bodziec.
Czynniki wyzwalające atak migreny ocznej
Czynniki wyzwalające migrenę oczną to m.in.:
– silny lub przewlekły stres,
– zmęczenie,
– brak lub nadmiar snu,
– głód,
– odwodnienie,
– niektóre produkty (czekolada, czerwone wino, sery pleśniowe, owoce morza),
– wahania hormonalne u kobiet,
– jasne światło,
– migoczące światło, np. w trakcie trwania koncertów,
– hałas,
– nagłe zmiany pogody,
– zmiany stref czasowych,
– podróż,
– niektóre choroby zakaźne.
Diagnoza migreny ocznej
Aby dokonać diagnozy migreny ocznej należy udać się do neurologa.
– Neurolog przeprowadza szczegółowy wywiad. Dopytuje o objawy, jakie występują, prosi o narysowanie, pokazanie jak objawy wyglądają. Pyta, kiedy bóle i omamy wzroczne są nasilone, czy zaobserwowałeś, że coś konkretnego je wywołuje.
– Jeśli objawy wzrokowo są szczególnie nasilone, neurolog może skierować Cię do okulisty (sprawdź, czym różni się okulista od optometrysty) na szczegółowe badania, by wykluczyć jaskrę i inne poważne choroby oczu.
– Gdy okaże się, że wyniki okulistyczne są poprawne, lekarz neurolog może skierować Cię na rezonans magnetyczny lub tomografię komputerową, aby wykluczyć zmiany z mózgu.
Po wszystkich badaniach lekarz stawia diagnozę. Wtedy zaleca indywidualnie odpowiednie działania.
Leczenie migreny ocznej
Leczenie migreny ocznej można podzielić na doraźne, mające przerwać atak, oraz profilaktyczne, mające zmniejszyć częstość i nasilenie napadów. Wygląda to następująco:
1. Leczenie doraźne.
Najskuteczniejsze jest przyjęcie leku w ciągu 15 minut od pojawienia się bólu. Najczęściej stosuje się niesteroidowe leki przeciwzapalne takie jak ibuprofen, ketoprofen czy kwas acetylosalicylowy; kobiety w ciąży mogą użyć paracetamolu. W przypadku silnego bólu neurolog może zalecić tryptany (sumatryptan, zolmitryptan, ryzatrypatan, eletryptan), które należy przyjmować po ustąpieniu aury, jak najszybciej po wystąpieniu bólu, najlepiej do 30 minut od jego początku.
2. Leczenie profilaktyczne.
U niektórych osób, w zależności od indywidualnego przypadku i tego, jak zadecyduje lekarz stosuje się leki zmniejszające częstość i nasilenie ataków, np. β-blokery, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne czy topiramat.
Co robić, gdy wystąpią objawy? Domowe sposoby na migrenę oczną
Gdy pojawią się u Ciebie pierwsze objawy aury migrenowej, zadbaj o to, by znaleźć się w bezpiecznym i spokojnym miejscu. Jeśli masz taką możliwość:
– zadbaj, by do pomieszczenia wpadało jak najmniej światła,
– zrób sobie chłodny kompres i przyłóż na czoło,
– wykonaj masaż głowy i skroni,
– wypij zioła, które mają działanie uspokajające, np. melisę.
Bibliografia:
Paradowski B., Pluta J., Dietlmeier P., Bohater P., Migrena i bóle głowy. Opieka farmaceutyczna, Wydawnictwo MedPharm Polska, Wrocław 2012
https://www.mp.pl/pacjent/okulistyka/chorobyoczu/neurookulistykaizez/85995,migrena-oczna
K. Munro, Jak radzić sobie z migreną?, tłum. K. Babicz, Wydawnictwo MUZA S.A., 2023
